MinyatürAnsiklopedisi
Koleksiyon · Londra

Nasser D. Khalili İslam Sanatı Koleksiyonu

Nasser D. Khalili'nin 1970'te başlattığı Khalili Koleksiyonları, sekiz ayrı koleksiyondan oluşur; yaklaşık 26.000 eserle İslam Sanatı Koleksiyonu özel ellerdeki en büyük İslam sanatı birikimi olarak anılır. Şah Tahmasb Şâhnâmesi'nin on yaprağı ve Ahmed Karahisârî'ye atfedilen Kur'an nüshası gibi parçalar içerir.

Açık bir Kur'an yazmasında, altın ve lacivert tezhipli sure başlığı ile ayet işaretleri taşıyan iki sayfa.
Ahmed Karahisârî'ye atfedilen tek ciltli Kur'an, vr. 362b-363a. İstanbul, yaklaşık 1550-1560. Nasser D. Khalili İslam Sanatı Koleksiyonu, QUR 420.Khalili Collections; Wikimedia Commons · Kamu malı · Kaynak

Özel bir koleksiyonun ölçeği

Khalili Koleksiyonları, Nasser D. Khalili'nin 1970'ten bu yana kurduğu sekiz ayrı koleksiyonu kapsar; bunlar İslam Sanatı, Hac ve Hac Sanatları, Meiji Dönemi Japon Sanatı, Japon Kimonoları, Dünya Emayeleri, İsveç Tekstilleri, İspanyol Damascene Metal İşleri ve Aramice Belgelerdir. Toplam yaklaşık 35.000 eserdir. İslam Sanatı Koleksiyonu yaklaşık 26.000 nesneyle, yaklaşık 1400 yıllık bir dönemi belgeler ve özel ellerdeki en büyük İslam sanatı koleksiyonu olarak anılır.

Koleksiyon müze gibi sürekli sergilenmez; eserler dünyadaki sergilere ödünç verilir. Kataloglaması ise büyüktür: Khalili Koleksiyonları 70'ten fazla ayrı katalogla belgelenmiştir.

Yazmalar, albümler ve minyatürler

İslam Sanatı Koleksiyonu Kur'an nüshalarının yanında resimli ve tezhipli yazmalar, albüm ve minyatür resimleri, lake, seramik, cam, metal, silah, mücevher, halı, kumaş ve on beş binin üzerinde sikke içerir. Minyatür açısından en çok anılan örnek, Şah Tahmasb için hazırlanan Şah Tahmasb Şehnâmesi (Houghton Şehnâmesi)'nin on yaprağıdır; geri kalan yapraklar Metropolitan Sanat Müzesi (The Met) ve Aga Khan Müzesi gibi başka koleksiyonlara dağılmıştır.

Osmanlı kitap sanatını gösteren parçalardan biri, yaklaşık 1550-1560'ta İstanbul'da hazırlanan ve hattat Ahmed Karahisârî'ye atfedilen tek ciltli Kur'an'dır (QUR 420). Altın ve lacivert ile bezenmiş bu nüsha, sure başlığı, ayet işaretleri ve sayfa kenarındaki madalyonlarıyla on altıncı yüzyıl ortası Osmanlı tezhibine örnektir (Tezhip, Altın ve yaldız, Hat).

Dijital erişim

Khalili Koleksiyonları 2019'dan bu yana Google Arts & Culture ve Europeana ile ortaklık kurmuş, görüntülerini Wikimedia UK iş birliğiyle Vikipedi'ye de aktarmıştır; bu yüzden Commons'ta kamu malı Khalili görselleri bulunur. Çevrim içi katalogda her eser için künye ve açıklama yer alır.

Görsel kullanımında yine de Khalili'nin sayfasında belirtilen lisans koşulu esas alınmalıdır.

Atıf ve künye dili

Khalili'nin kayıtlarında Kur'an nüshaları QUR gibi bir harf ön ekiyle numaralanır (örneğin QUR 420). 'Ahmed Karahisârî'ye atfedilen' gibi ifadeler, nüshanın bir usta hattatın yazı üslubunu taşıdığını ya da onun adıyla ilişkilendirildiğini belirtir; kesin bir imza anlamına gelmez. Karahisârî, Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi'ndeki Kur'an nüshalarıyla anılan ünlü hattatlardandır (Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi, Hat).

Bu tür 'atfedilir' ifadeleri, bir sanat tarihi sayfasında da aynı titizlikle kullanılmalıdır; eserin hangi usta ya da atölyeye bağlandığı çoğu zaman üslup karşılaştırmasına dayanır ve zamanla değişebilir (Eser tanıma).

Dönemsel sergiler ve kurumla iletişim

Bu bir kamu müzesi olmadığından doğrudan ziyaret edilecek kalıcı bir galerisi yoktur; eserler dönemsel sergilerde görülür ve sergi duyuruları resmî sitede yapılır. Araştırma için kurumla iletişime geçilmesi gerekir. Koşullar değiştiğinden güncel bilgiyi sitede kontrol edin.

Hamiler

Eserler

Ekoller

Teknikler

Kaynaklar

Bu sayfa özet bilgi verir; tarihler ve atıflar kaynaklara göre değişebilir. Hata gördüyseniz düzeltme önerin. Son güncelleme: 10.10.2026.