Bir koleksiyoncunun bağışı
Alfred Chester Beatty (1875-1968), Amerikalı kökenli bir madencilik girişimcisiydi ve yaşamının sonunda İrlanda'yı yerleşim yeri olarak seçti. Kütüphane 1953'te Dublin'deki Shrewsbury Road'daki binada kuruldu; 7 Şubat 2000'de, Beatty'nin 125. doğum yıldönümünde Dublin Kalesi'ndeki yeni binasında açıldı. Kuruluş 2002'de Avrupa Yılın Müzesi ödülünü aldı. Günümüzde koleksiyon iki galeride, Kutsal Gelenekler ve Kitap Sanatları adlı bölümlerde sergilenir.
İslam koleksiyonu Arapça, Farsça, Türkçe, Kur'an ve Büyük Moğol dönemi Hint yazmalarına bölünmüştür. Beatty Fars yazmalarında özellikle bezemeli ve resimli nüshaları seçmiş, ayrıca tek tek minyatür ve hat sayfaları da toplamıştır.
Osmanlı ve Fars kitap sanatı
Koleksiyondaki Türk minyatürlü yazmalar arasında Zübdetü't-Tevârîh'in üç resimli nüshasından biri bulunur; diğerleri İstanbul'da Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi ve Türk ve İslam Eserleri Müzesi'ndedir (Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi, Türk ve İslam Eserleri Müzesi). III. Murad döneminde hazırlanan Siyer-i Nebî'nin dördüncü cildi büyük ölçüde (MS T 419) Dublin'dedir; birinci, ikinci ve altıncı cilt Topkapı'da, üçüncü cilt New York Halk Kütüphanesi'ndedir, beşinci cildin bulunduğu bilinmemektedir.
Fars kolunda Safevî ve Kaçar dönemi yazmaları bulunur. Bunlardan 1683 tarihli Târîh-i Cihânârâ (MS Per. 278), Şâh İsmâîl'in seferlerini anlatan resimli bir tarih kitabıdır; Osmanlı-Türkmen ordularının dağıtılışı ve bir Özbek kalesinin kuşatılması gibi sahneleri resimler (Safevi Ekolü (Tebriz, Kazvin, İsfahan), Savaş ve sefer).
Büyük Moğol albümleri
Chester Beatty'nin Hint koleksiyonu, Büyük Moğol saray murakkalarından ayrılmış birçok sayfayı içerir; Geç Şah Cihan Albümü ve Minto Albümü'nden önemli resimler bu grubadır. Bunlardan biri, yaklaşık 1615-1620'de Hâşim'in Cihangir portresi ile Ebü'l-Hasen'in İsa betimini tek sayfada birleştirir; Avrupa resminden esinlenen İsa figürü ile Hint portre geleneğinin buluşmasına güzel bir örnektir (Cihangir Şah, Babür (Büyük Moğol) Ekolü, Portre ve kıyafet).
Bu tür murakka sayfaları, kitap sanatı açısından ayrı bir tür oluşturur: tek tek resim, kenar bezemesi ve hat bir araya getirilir.
Dublin Kalesi'nde ziyaret ve okuma izni
Kütüphane Dublin Kalesi içinde bulunur; giriş koşulları için resmî siteyi kontrol edin. Çalışma salonu araştırmacıya randevuyla hizmet verir; yazmalar için okuma izni ayrıca alınır. Kütüphanenin sayısal görüntüleme sistemi, bazı yazmaları çevrim içi sunar.
Dublin'de kısa bir ziyaret planlıyorsanız, İslam ve Hint kitap sanatı için galerilerdeki Arts of the Book bölümüne öncelik vermeniz yararlı olur.
Hamiler
Cihangir Şah
Cihangir Şah, 1605'ten 1627'ya kadar hüküm süren dördüncü Babürlü hükümdarıdır; hayvan ve bitki resimleri ile…
Oku
III. Murad
III. Murad (1574-1595), Osmanlı sarayında resimli tarih kitaplarının en çok üretildiği dönemlerden birinin…
OkuEserler
Büyük Moğol Şehnâmesi (Demotte Şehnâmesi)
Büyük Moğol Şehnâmesi, İlhanlı döneminde 1330'larda Tebriz'de hazırlanan, yaklaşık 280 yaprak ve 190 resimle…
Oku
Ekbernâme
Ekbernâme, Ekber Şah'ın veziri ve tarihçisi Ebü'l-Fazl'ın İmparator Ekber'in saltanatını anlatmak üzere 1590–1596…
Oku
Hamzanâme (Ekber Şah'ın Dâstân-ı Emîr Hamza'sı)
Hamzanâme, Hz. Muhammed'in amcası Hamza'nın hayali serüvenlerini anlatan Farsça dâstânın, Babür İmparatoru Ekber için…
Oku
Siyer-i Nebî
Siyer-i Nebî, Mustafa Darîr'in 14. yüzyıl Türkçe siyer metninin III. Murad'ın isteğiyle 1595'te altı cilt ve 814…
Oku
Zübdetü't-Tevârîh
Zübdetü't-Tevârîh, Seyyid Lokmân'ın 1583'te III. Murad için yazdığı, yaratılıştan Osmanlı hanedanına uzanan resimli…
OkuEkoller
Babür (Büyük Moğol) Ekolü
Babür ya da Büyük Moğol ekolü, 16. yüzyılın ortasında Hümâyûn'un getirdiği İranlı ustalarla Hint ressamlarının…
Oku
Safevi Ekolü (Tebriz, Kazvin, İsfahan)
Safevi ekolü, 16.-17. yüzyılda İran'da Tebriz, Kazvin ve İsfahan merkezlerinde Türkmen ve Herat geleneklerini…
OkuKonular
Kaynaklar
Bu sayfa özet bilgi verir; tarihler ve atıflar kaynaklara göre değişebilir. Hata gördüyseniz düzeltme önerin. Son güncelleme: 10.10.2026.